SBUspect، نرم‌افزاری برای طیف‌سنجی پرتو گاما

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

دانشکده ی مهندسی هسته ای، دانشگاه شهید بهشتی، صندوق پستی: 1983969411، تهران ـ ایران

چکیده

طیف‌نمایی پرتو گاما در بسیاری از مسایل فیزیک و کاربردهای مختلف پرتو نظیر تجزیه‌ی مواد، استفاده‌ی گسترده‌ای دارد. طیف به دست آمده از چشمه‌های گاما که معمولاً با آشکارسازهای ژرمانیم یا سوسوزن‌های معدنی ثبت می‌شود، حاوی اطلاعاتی در زمینه‌ی انرژی پرتو و فعالیت چشمه-ی نظیر آن است. SBUspect از روش ماریسکتی برای تشخیص قله‌های موجود در طیف استفاده می‌کند و هم‌چنین توانایی برازش این قله‌ها با تابع گاوسی مناسب، شناسایی ایزوتوپ‌های موجود در چشمه، محاسبه‌ی فعالیت و فعالیت قابل تشخیص کمینه‌ی (MDA) ایزوتوپ‌های موجود در چشمه را دارد. صحت عملکرد این نرم‌افزار با استفاده از طیف‌های استاندارد سری G ارایه شده توسط آژانس بین‌المللی انرژی اتمی ارزیابی شد. نتایج به دست آمده نشان داد که برنامه‌ی SBUspect از ثبات خوبی برخوردار بوده و در پیدا کردن تک قله‌ها موفق عمل می‌کند. همانند اغلب نرم‌افزارهای تجاری موجود، این نرم‌افزار نیز در تشخیص و تجزیه و تحلیل قله‌های چندگانه و ضعیف دارای ضعف‌هایی است که نیاز به بهبود و توسعه دارد.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

SBUspect, a Software for Gamma Radiation Spectrometry

نویسندگان [English]

  • Majid Shahriari
  • Shahriar Badiei
  • MohammadSadegh Naseri
چکیده [English]

Gamma ray spectroscopy has extensive applications in many problems of physics and in varieties of radiation applications, such as material analysis. The obtained spectrum from a Gamma emitting source, which is usually detected by Germanium or inorganic scintillator detectors, contains information for the energy and activity of the source. The SBUspect uses Mariscotti method to detect the existing peaks in the spectrum. Furthermore, it has the ability to fit these peaks with appropriate Gaussian functions, to detect the elements in the source and to calculate the activity and the MDA of the existing elements in the source. The accuracy of the software is assessed by the I.A.E.A standard G series spectra. The results showed that the SBUspect has acceptable stability and functions well in finding single peaks. Like most other available commercial softwares, this software needs to be improved and developed in detecting and analyzing multiple and weak peaks.
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Spectrometry
  • Gamma radiation
  • Software
  • SBUspect

1. Sh. Badiee, Supervised by: M. Shahriari, M.S. Naseri, Development of a software for gamma ray spectrometry, Thesis for the degree of Masters of Science, Shahid Beheshti University (2010).

2. Intercomparison of gamma ray analysis software packages, IAEA Tecdoc (1998).

3. M.A. Mariscotti, A method for automatic identification of peaks in the presence of background and its application to spectrum analysis, Nuclear Instrument and Methods, 50(2) (1967) 309–320.

4. A. Savitzky, M.J.E. Golay, Smoothing and differentiation of data by simplified least squares procedures, Analytical Chemistry, 36(8) (1964) 1627-1639.

5. Ph. R. Bevington, D. Keith. Robinson, Data reduction and error analysis for the physical sciences, Third edition (2003).

6. N. Tsoulfanidis, Measurement and detection of radiation (1995).

7. D. Gilmore, www.Test Spectra-Practical Gamma-Ray Spectroscopy. mht, Edition (2) (2010).