تأثیر پرتوتابی لجن فاضلاب بر جذب عناصر غذایی پرمصرف و سدیم در گیاه دارویی ریحان در شرایط گلخانه‌ای

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز

2 رئیس پژوهشکده کشاورزی هسته ای

3 مرکز تحقیقات سلامت و محیط زیست، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران

4 پژوهشکده گیاهان و مواد اولیه دارویی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

چکیده

اثر لجن فاضلاب در سطوح صفر، 15، 30 و 60 گرم بر کیلوگرم خاک که در معرض پرتو گاما با دزهای صفر، 5، 10 و 20 کیلوگری قرار گرفته بودند، بر جذب عناصر غذایی پرمصرف و سدیم در گیاه ریحان بررسی شد. نتایج نشان داد کاربرد لجن فاضلاب پرتوتابی شده و نشده در سطوح 15 و 30 گرم بر کیلوگرم خاک سبب افزایش جذب فسفر، پتاسیم، کلسیم، منیزیم و سدیم ریشه و شاخساره و نیتروژن شاخساره گردید. کاربرد 60 گرم بر کیلوگرم لجن فاضلاب پرتوتابی شده و نشده با دزهای پرتوتابی مورد استفاده در این پژوهش بر جذب فسفر، پتاسیم، منیزیم و سدیم شاخساره و ریشه، نیتروژن شاخساره و کلسیم ریشه تأثیر معناداری نداشت اما باعث کاهش معنادار جذب کلسیم شاخساره نسبت به شاهد گردید. بیشترین جذب فسفر، پتاسیم، کلسیم و منیزیم شاخساره و ریشه و نیتروژن شاخساره از کاربرد 30 گرم بر کیلوگرم لجن فاضلاب پرتوتابی شده با دز 20 کیلوگری حاصل گردید. بیشترین جذب سدیم ریشه و شاخساره نیز از کاربرد 30 گرم بر کیلوگرم لجن فاضلاب پرتوتابی شده با 10 کیلوگری مشاهده شد. با کاربرد لجن پرتوتابی شده نسبت به پرتوتابی نشده در هر سطح، مقدار جذب تمام عناصر مورد مطالعه در ریشه و شاخساره افزایش یافت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effects of Sewage Sludge Irradiation on Uptake of Macronutrients and Sodium in Basil Plant under Greenhouse Conditions

نویسنده [English]

  • Behnam Asgari Lajayer 1
چکیده [English]

The effects of 0, 15, 30 and 60 g kg-1 of sewage sludge exposed to gamma irradiation at doses of 0, 5, 10 and 20 kGy were investigated on macronutrients and sodium uptakes in the basil root and shoot. The results showed that the application of 15 and 30 g sewage sludge per kg soil increased the uptake of phosphorus, potassium, calcium, magnesium and sodium in the root and shoot and nitrogen of shoot. The application of 60 g irradiated and non-irradiated sewage sludge with irradiation dose used in this study per kg soil did not have any significant effects on phosphorus, potassium, magnesium and sodium absorption in the shoot and root, nitrogen in the shoot and calcium in the root, but significantly decreased the calcium absorption of shoots. The maximum uptake of phosphorus, potassium, calcium and magnesium in the root and shoot and nitrogen in the shoot was obtained in 30 g kg-1 sewage sludge irradiated with 20 kGy absorbed dose. The maximum uptake of sodium was revealed in 30 g kg-1 sewage sludge irradiated with 10 kGy absorbed dose. With application of irradiated sewage sludge relative to non-irradiated in each level, the absorption of all studied elements increased in the basil root and shoot.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Organic wastes
  • Ionizing Radiation
  • Macronutrients
  • Medicinal plants