بررسی اثر هم‌افزایی تلفیق پرتو گاما با اسانس زنیان در کنترل خسارت لمبه‌ی گندم

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه حشره شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، صندوق پستی: 775-14515، تهران ـ ایران

2 پژوهشکده ی کشاورزی هسته ای، پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای، سازمان انرژی اتمی ایران، صندوق پستی: 498-31485، کرج ـ ایران

3 گروه حشره شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، صندوق پستی: 336-14115، تهران ـ ایران

چکیده

امروزه به منظور کاهش مشکلات ناشی از مصرف حشره‌کش‌های شیمیایی، استفاده از روش‌های مناسب و ایمن برای کنترل آفت‌های انباری امری ضروری است. در این پژوهش اثر تلفیق پرتو گاما و اسانس گیاهی زنیان روی لاروهای لمبه‌ی گندم، که یکی از آفت‌های کلیدی در انبارهای مواد غذایی است، مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش‌ها در شرایط دمایی 1±27 درجه‌ی سلسیوس، رطوبت نسبی 5±65 درصد و در تاریکی، و در 3 حالت- 1) پرتودهی و اسانس‌دهی هم‌زمان نمونه‌ها، 2) اسانس‌دهی حشره‌های پیش از این پرتودهی شده، 3) پرتودهی حشره‌ها پیش از تیمار با اسانس- طراحی و اجرا شدند. در آزمایش‌های تلفیق، میزان مرگ و میر حشره‌ها پس از اولین تیمار مورد ارزیابی قرار گرفت.
دزهای 700 تا 1000 گری پرتو گاما بر روی لاروهای لمبه‌ی گندم به همراه غلظت‌های زیرکشنده‌ی اسانس زنیان (25/14، 88/20 و 97/35 میکرولیتر بر لیتر هوا) استفاده شد. نتایج نشان داد که تلفیق پرتو گاما با اسانس زنیان باعث افزایش میزان مرگ و میر لاروها در مقایسه با شاهد شد. به طوری-که در تلفیق دزهای 900 و 1000 گری با غلظت‌های زیرکشنده‌ی اسانس زنیان (25/14، 88/20 و 97/35 میکرولیتر بر لیتر هوا) پس از گذشت 20 روز میزان مرگ و میر به 100 درصد رسید. در صورتی که این دزها به تنهایی 20 روز پس از پرتودهی توانستند تنها 20 درصد لاروها را کنترل کنند. نتایج نشان داد بهترین حالت تلفیق زمانی است که لاروهای لمبه‌ی گندم پیش از این تیمار شده با اسانس، در معرض دزهای مختلف پرتو گاما قرار گیرد. آزمایش‌ها حاکی از آن بود که پرتو گاما به همراه ترکیب‌های گیاهی می‌تواند برای کنترل موفقیت‌‌آمیز آفات انباری به کار گرفته شد.
 
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Study of synergistic effect of combination of gamma radiation with carum copticum C.B. Clarke essential oil against trogoderma granarium everts contamination

نویسندگان [English]

  • Setareh Mohammadsalim 1
  • Mehrdad Ahmadi 2
  • Saeid Moharammipour 3
  • Sohrab Imani 1
چکیده [English]

 In order to reduce the problems due to use of chemical insecticides it is required to apply safe and proper methods to control insect pest. In this work, the combination effect of gamma radiation and Carum copticum C.B. Clarke essential oil against Trogoderma granarium Everts larvae, which is known as the major pest in the stored products, was investigated. Experiments were carried out at 27±1ºC and 65±5% R.H. under the dark condition and three cases were represented. They are: 1) application of gamma radiation and essential oil simultaneausly, 2) irradiation followed by the essential oil, 3) the essential oil followed by the irradiation. The mortality was recorded 24h after the initial treatment. Doses among 700-1000 Gy of gamma radiation and 14.25, 20.88 and 35.97 μl of oil were used. The study showed that the combination of gamma radiation with C. copticum oil increased the larvae mortality compared with the control one, so that the combination of 900 and 1000 Gy with doses of essential oil (14.25, 20.88 and 35.97 μl) increased the mortality to 100% after 20 days, where as these gamma doses alone could control only 20% of larvae after 20 days. The best interaction was obtained when the fumigated larvae were exposed to the radiation. The results showed that irradiation and essential oils can be used as a successful control of the stored product pests.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Gamma radiation
  • Essential oil
  • Carum copticum
  • Trogoderma granarium
  • Combination effect

[1] E. Shaaya, M. Kostjukovski, J. Eilberg, C. Sukprakarn, Plant oils as fumigants and contact insecticides for the control of stored-product insects, Journal of Stored Products Research, 33 (1997) 7-15.

[2] M.K. Chaubey, Insecticidal activity of Trachyspermum ammi(Umbelliferae), Anethum graveolens (Umbelliferae) and Nigella sativa (Ranunculaceae) essential oils against stored-product beetle Tribolium castaneum Herbst (Coleoptera: Tenebrionidae), African Journal of Agricultural Research, 2 (2007) 596-600.

[3] C.H. Bell, S.M. Wilson, Phosphine tolerance and resistance in Trogoderma granarium (Everts.) (Coleoptersa: Dermestidae), Journal of Stored Products Research, 31 (1995) 199-205.

[4] TEAP, UNEP technology and economic assessment panel (TEAP), Report of the Technology and Economic Assessment Panel, UNEP, Nairobi (2000).

[5] P.G. Fields, N.D.G. White, Alternatives to methyl bromide treatments for Stored- Product insect and quarantine insect, Annual Review of Entomology, 47 (2002) 331-359.

[6] F. Matsumura, Toxiology of insecticides, Plenum Press, New Yorks, Acetylcholinesterase inhibitors from plants and fungi, Natural Product Reports, 23 (1985) 181-199.

[7] S.M. Keita, C. Vincent, J. Schmidt, S. Ramaswamy, A. Belanger, Effect of various essential oils on Callosobruchus maculatus (F.) (Coleoptera: Bruchidae), Journal of Stored Products Research, 36 (2000) 355-364.

[8] E. Enan, Insecticidal activity of essential oils: octopaminergic sites of action, Comparative Biochemistry and Physiology, 130 (2001) 325-337.
[9] K.A.S. Aquino, Sterilization by gamma irradiation, In: Feriz Adrovic. (Eds.), Gamma Irradiation In Tech, 1 (2012) 171-206.

[10] H.R. Zolfagharieh, E. Bagheri Zenouz, H. Bayat Asadi, Sh. Mashayekhi, H. Fathollahi, M. Babaii, Application of gamma radiation for controlling important store-pests of cereals, pulses, and nuts. Journal of Agricaltural Science of Iran, 35 (1997) 415-426.

[11] M.X. Gao, C.Y. Wang, S.R. Li, S.F. Zhang, The effect of irradiation on Trogoderma granarium in grain and legume, Acta Phytophylacica Sinica, 31(4) (2004) 377-382.

[12] A.M. Nouri Ghanbalani, F. Hosseini Yaghmaei, Plant resistance to insects. Mashhad University Publishing Jahad, (1995) 262.

[13] B.S. Park, S.E. Lee, W.S. Choi, C.Y. Jeong, Ch. Song, K.Y. Cho, Insecticidal and acaricidal activity of piperonaline and piperoctadecalidine derived from dried fruits of Piper longum L, Crop Protection, 21 (2002) 249-251.

[14] M. Hasan, M. Sagheer, E. Ullah, F. Ahmad, W. Wakil, Insecticidal activity of different doses of acorus calamus oil against trogoderma granarium (EVERTS), Pakistan Journal of Agricultural Sciences, 43 (1-2) (2006).

[15] Gh. Tayoub, A. Abu Alnaser, I. Ghanem, Fumigant activity of leaf essential oil from Myrtus communis L. against the Khapra Beetle, International Journal of Medicinal and Aromatic Plants, 2 (1) (2012) 207-213.

[16] M. Hassan, A. Rahman Khan, Control of stored-product pests by irradiation, Integrated Pest Management Reviews, 3 (1998) 15-29.

[17] A.K. Sharma, R.K. Seth, Combined effect of gamma radiation and azadirachtin on growth and development of Spodoptera litura (Fabricius), Current Science, 89 (2005) 1027-1031.
[18] M. Ahmadi, S. Moharramipour, H. Mozdarani, M. Negahban, Combined effect of gamma radiation and Perovskia atriplicifolia for the control of red flour beetle, Tribolium castaneum, Communications in Applied Biological Sciences, 73 (3) (2008) 643-650.

[19] M. Negahban, S. Moharramipour, F. Sefidkon, Fumigant toxicity of essential oil from Artemisia sieberi Besser against three stored product insects, Journal of Stored Products Research, (2007) 123-128.

[20] B.Z. Sahaf, S. Moharramipour, Fumigant toxicity of Carum copticum and Vitex pseudo-negundo essential oils against eggs, larvae and adults of Callosobruchus maculates, Journal of Pest Science, 81 (2008) 213–220.

[21] S.A. Rizk, M.I. Haiba, N.H. El-Sinary, Combined effect of gamma irradiation and ten plants on potato tubermoth phthorimaea operculella (Zeller) larval mortality, Pakistan Journal of Biological Sciences, 4 (10) (2001) 1228-1231.

[22] V.K. Mehta, G.R. Sethi, A.K. Garg, R.K. Seth, Use of ionising radiation in interaction with fumigants towards management of Tribolium castaneum (Herbst), FTIC Ltd Publishing, Israel, (2007) 467-474.

[23] M. Ahmadi, Interaction of sublethal doses of gamma radiation and essential oils from Rosmarinus officinalis and perovskia atriplicifolia on tribolium castaneum and callosobruchus maculatus and cytogenetic studies of irradiated cells. Ph. D thesis, Tarbiat Modares University, (2008) 162.