بررسی امکان استفاده از پرتو گاما برای رفع آلودگی قارچی نقاشی رنگ روغن تاریخی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشکده‌ی کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای، سازمان انرژی اتمی، صندوق پستی: 3486-11365، تهران ـ ایران

2 گروه مرمت، دانشکده‌ی هنر و معماری، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، کدپستی: 33116-14169، تهران ـ ایران

چکیده

در این پژوهش پرتودهی گاما به عنوان روشی برای رفع آلودگی قارچی یک تابلوی نقاشی تاریخی مورد ارزیابی قرار گرفت. برای این منظور، تابلوی نقاشی رنگ و روغن مربوط به دوره‌ی قاجارِ دارای سبک قهوه‌خانه‌ای انتخاب شد. پس از نمونه‌برداری از نقطه‌های مشکوک و تغییر رنگ یافته‌ی مختلف در رو و پشت تابلو، قارچ‌های موجود در نمونه‌ها مورد شناسایی قرار گرفت و میزان آلودگی قارچی کل تابلو تخمین زده شد. با توجه به مقاومت قارچ‌ها در برابر پرتو گاما دز لازم برای ضدعفونی تابلو محاسبه شد. به منظور بررسی اثرهای پرتو بر مواد رنگی مورد استفاده در نقاشی، از دو رنگ عمده و اصلی تابلو، نمونه‌برداری شد. نمونه‌ها قبل و بعد از پرتودهی با استفاده از طیف‌سنج زیرقرمز و رنگ‌سنجی مورد آزمایش بررسی ساختار شیمیایی و اندازه‌گیری رنگ قرار گرفتند. پس از پرتودهی هیچ تغییری در طیف‌های زیرقرمز نمونه‌ها مشاهده نشد؛ به علاوه پرتو گاما باعث ایجاد تغییر رنگ محسوسی نشد. این نتیجه‌ها نشان داد که پرتودهی با دز مورد سنجش (5 کیلوگری) آسیبی به نقاشی نرسانده است، بنابراین روش پرتودهی می‌تواند برای رفع آلودگی این‌گونه اثرها توصیه شود.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Feasibility study of using gamma ray for fungal decontamination of historical oil painting

نویسندگان [English]

  • Nasrin Sheikh 1
  • Ramsina Beteshobabrud 1
  • Fatemeh Khatamifar 2
چکیده [English]

In this study, gamma irradiation as a method for fungal decontamination of a historical oil painting was evaluated. For this purpose, an oil painting belonging to the Ghajar period with Ghahvekhanei style was selected. Sampling of suspected and discolored points on the surface and backside of the artwork was done and the total counts of fungi were detected. The dose of gamma ray for decontamination of painting was calculated. To study the radiation effects on the color materials used in the painting, small samples were taken from its two main colors. The chemical structure and color measurement of the samples were monitored by FTIR and colorimeter before and after the irradiation. No infrared spectral changes were observed after the irradiation. Furthermore, it was found that gamma irradiation did not induce any significant color alterations. These results showed that irradiation with tested dose (5 kGy) did not damage the oil painting and therefore the radiation method could be recommended for disinfection of this kind of artwork.
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Gamma Ray
  • Oil painting
  • Fungal contamination
  • Calorimetric test

[1] M. Manea, L.V. Moise, M. Virgolici, C.D. Negut, Spectroscopic evaluation of painted layer structural changes induced by gamma radiation in experimental models, Radiation Physics and Chemistry, 81 (2012) 160-167.

[2] L. Belyakova, Gamma radiation as a means of disinfection of books against spores of mould fungi, Mikrobiologiya, 29 (1960) 762-765.

[3] R. Ramiere, La desinfection des biens culturels par irradiation gamma. In: Marie-France Roquebert (Ed.), scientifique, les contaminants biologiques des biens culturels, Elsevier, Paris (2002) 291-293.

[4] M.M. Rizzo, L.D. Machado, S.I. Borrely, M.H.O. Sampa, Effects of gamma rays on a restored painting from the XVIIth century, Radiation Physics and Chemistry, 63 (2002) 259-262.

[5] C.D. Negute, V. Bercu, O. Duliu, Defects induced by gamma irradiation in historical pigments, Journal of Cultural Heritage, 13 (2012) 397-403.
[6] Y.G. Saleh, M.S. Mayo, D.G. Ahearn, Resistance of some common fungi to gamma irradiation, Applied and Environmental Microbiology, 54 (1988) 2134-2135.

[7] http://www. xrite.com/ documents/ literature/ L10-001 understand_color_en, A Guide to understanding color communication X-Rite; (03/2007) Printed in U.S.A. xrite.com.

[8] http://www.tera.chem.ut.ee/IR_spectra/Index, Infrared spectra of paint and coating materials; (06/2009) Created by Signe Vahur.

[9] B.H. Berrie (Ed.), Artists٫ pigments. A handbook of their history and characteristics, 4, National Gallery of Art, Washington, (2007).

[10] D.H. Brainard, Color appearance and color-difference specification, In: S.K. Shevell (Ed.), The science of color, Elsevier (2003) 191-216.