طراحی و ساخت دستگاه اندازه‌گیری فعالیت پرتوزایی رادیوایزوتوپ‌ها (دزسنج)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

مجتمع پژوهشی البرز، پژوهشکده کاربرد پرتوها، پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای، سازمان انرژی اتمی ، صندوق پستی: 3148643111 کرج- ایران

چکیده

دانستن مقدار دقیق فعالیت پرتوزایی رادیوداروها و رادیوایزوتوپ‌ها در کاربردهای تشخیصی یا درمانی امری ضروری است. برای این منظور، معمولاً دستگاه سنجش دز (کوری‌سنج) مورد استفاده قرار می‌گیرد که به دلیل پیچیدگی فن‌آوری ساخت و تقاضای معدود، طراحی و ساخت این دستگاه تنها توسط چند شرکت آمریکایی و اروپایی انجام می‌شود و تهیه‌ی آن‌ برای مراکز پزشکی و پژوهش‌های هسته‌ای با صرف هزینه‌ی بالا امکان‌پذیر است. در این مقاله نحوه‌ی طراحی و ساخت نمونه‌ای از این دستگاه ارایه شده و نتیجه‌های آزمایش‌های مختلف و نحوه‌ی مقیاس‌بندی آن مورد ارزیابی قرار گرفته است. آشکارساز طراحی شده در این دستگاه اتاقک یونش استوانه‌ای از نوع چاهی است که با گاز آرگون پر می‌شود. قسمت الکترومتر دستگاه طوری طراحی و ساخته شده که قابلیت اندازه‌گیری جریان‌های الکتریکی خیلی پایین در حد چند فمتوآمپر (A 15-10) را دارد. نتیجه‌های آزمایش‌ها و گزارش کاربران نشان می‌دهد که این دستگاه با دقت بالا و در بازه‌ی وسیعی از فعالیت پرتوزایی، توانایی اندازه‌گیری فعالیت چشمه‌های گسیلنده‌ی پرتوهای γ و β را دارد. از مزیت‌های این دستگاه می‌توان به قابلیت اندازه‌گیری فعالیت‌های خیلی پایین، دقت بالای اندازه‌گیری، قیمت تمام شده‌ی پایین و سهولت کاربری اشاره کرد.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Design and construction of a dose calibrator for measuring activity of radioisotopes

نویسندگان [English]

  • Amirreza Siminfar
  • Mohammadreza Hasanzadeh
  • Arzhang Shahvar
  • Hossein Zamani Zeinali
چکیده [English]

It is necessary to know the exact value of radioisotope activity in the field of radio-pharmaceutical therapy or diagnostic applications. Dose calibrators are usually utilized in the nuclear medical centers for this purpose. Because of the sophisticated technology used in dose calibrators and due to the limited demand, only a few American and European companies supply the dose calibrators, thereby, the very high prices, a dose calibrator makes it uneconomical for the medical centers to purchase. This paper introduces a brief description of the design and construction of a dose calibrator along with an assessment of a thorough experiment results. The detector of the dose calibrator is a chamber that works in the current mode. The ionization area of the chamber has two cylinder spaces filled with argon gas. The electrometer of this system has been designed in a way that it can measure very low currents of a few femtoamperes (10-15 A). The results of experiments and practitioners’ reports showed that the device is able to measure the activity of γ and β sources with high accuracy in a wide range. Measuring low activities, having high accuracy, low cost, and being user friendly are some advantages of this device.
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Dose calibrator
  • Activity
  • Calibration

[1] A.R. Siminfar, A. Shahvar, M.R. Hasanzadeh, M. Saeidi, M. Alimoradi, M. Mahjouri, S.M. Mirbozorgi, M. Ghafouri, M. Shadfar, Design and fabrication of a radioisotope dose calibrator (Curie Meter), Scientific Report, Nuclear Research Center for Agriculture and Medicine, Atomic Organization of Iran, NRCAM-89-6-194, (2010).

[2] G.B. Saha, Physics and radiobiology of nuclear medicine, Springer, 3 Edition, (2006).

[3] PTW company available online at: www.PTW.de.

[4] G.F. Knoll, Radiation detection and measurement, John Willy & Sons Press, 4th Edition, (2010).

[5] A.R. Siminfar, F. Shahidi, M.R. Hasanzadeh, A. Zeizalzadeh, A. Shahvar, M. Saeidi, Achieving the technology of design and construction of wrist dosimeter and dosicard prototype, Scientific Report, Nuclear Research Center for Agriculture and Medicine, Atomic Organization of Iran, NRCAM-84-10-136, (2005).

[6] Analog Devices available online at: www.analog.com.

[7] A.M. Tenebaum, Y. Langsam, M.J. Augenstein, Data structures using C, Prentice-Hall Press, (2007).